Inspirerende voorbeelden

De functiemix als onderdeel van uw personeelsbeleid

De kwaliteit van het onderwijs valt of staat bij de leraar voor de klas. Daarom is het voor elke school van belang dat haar leraren goed zijn en steeds beter worden. Ontwikkeling, bijscholing en een aantrekkelijk loopbaanperspectief dragen daaraan bij. De functiemix kan daarbij een belangrijke rol spelen, zo blijkt uit ervaringen uit het land. Dan moet het instrument goed ingezet worden: “Ga niet zomaar voor Sinterklaas spelen, maar zet echt in op kwaliteit!”.

“Ik zou de functiemix zo kunnen invoeren. Gewoon hier en daar wat geld uitdelen; makkelijk zat. Maar daar is het niet voor bedoeld”, zegt algemeen directeur Rudy de Nijs van SKOH uit Hulst. Het is een geluid dat van veel meer schoolbestuurders en –leiders te horen is: de functiemix zelf moet niet als doel gezien worden. Het is een instrument dat niet los te zien is van het personeelsbeleid van een school of bestuur.

Stichting ATOS, met vier basisscholen in de Huissen, Gendt en Bemmel, heeft ervoor gekozen om de functiemix expliciet een plek te geven in het personeelsbeleid. “We vonden het belangrijk dat de functiemix niet op zichzelf stond. Dus hebben we de functiemix een plek in onze gesprekscyclus gegeven en de nieuwe functies vastgelegd in ons functiehuis en de schooljaarplannen”, aldus Wies Queens, algemeen directeur van ATOS. Daarnaast koppelde het bestuur de kwalificaties voor een LB-functie aan de 7 bekwaamheidseisen de SBL. Deze zijn gebaseerd op de verschillende rollen die docenten hebben en situaties waar ze mee te maken kunnen krijgen. Zo moet een docent interpersoonlijk competent zijn: hij of zij kan op een goede, professionele manier met leerlingen omgaan. Of organisatorisch competent: hij of zij kan zorgen voor een overzichtelijke, ordelijke en taakgerichte sfeer in zijn of haar groep of klas. “Door de functiemix te verbinden met de SBL-competenties wordt hij onderdeel van een bredere beweging naar professionalisering. Zo kunnen we hem daadwerkelijk inzetten als instrument in ons HR-beleid.”

Carina Dautzenberg, directeur van basisschool De Klim uit Utrecht, sluit aan bij dit verhaal. “Dankzij de functiemix kan ik beter sturen op mijn personeelsbeleid,” stelt ze. Ook haar school en schoolbestuur kozen ervoor om de functiemix een vast onderdeel van het HR-beleid te laten zijn. “We hebben de functiemix integraal benaderd: het belang van de leraren, de school en het bestuur komen zo samen. Ik kan nu mensen de uitdaging bieden die ze zoeken. We zijn steeds meer een lerende organisatie aan het worden.” De Klim en het bestuur waaronder de school valt, SPO, maakten daarbij ook gebruik van de Lerarenbeurs. Dit zorgde ervoor dat leraren een opleiding konden volgen en zich verder konden ontwikkelen in een specialisme.

Het vraagt wel wat van een bestuurder of schoolleider om de functiemix een succes te laten zijn. “Het is heel belangrijk om te weten wat voor vlees je in de kuip hebt. Ken je leraren, vraag wat ze nodig hebben”, benadrukt Karsten van Sloten, leraar op basisschool de Driespan in Harkstede. “Kijk niet alleen naar de papieren, maar investeer echt in de leraren. Laat het een vooral een waardering voor en versterking van de kennis en het specialisme van een docent zijn.”

Concrete tips

  • Benader de functiemix niet als een doel op zich. Uw school(bestuur) heeft extra middelen in de lump sum gekregen voor de versterking van de functiemix. Daarmee is het een waardevol instrument om de professionalisering op uw school en de ontwikkeling van uw leraren te stimuleren.
  • Koppel de functiemix aan andere elementen in uw personeelsbeleid. Neem bijvoorbeeld in uw omschrijving voor de LB-functie de SBL-competenties mee en maak gebruik van de mogelijkheden van de Lerarenbeurs. Neem de mogelijkheden van de functiemix mee in de gesprekcyclus op uw school.
  • Blijf in contact met uw leraren over wat zij nodig hebben, hoe zij gestimuleerd worden en zich ontwikkelen. Het is uiteindelijk de leraar voor de klas die de kwaliteit van het onderwijs bepaalt!